چرا کوهپایه های البرز و زاگرس جاذب جمعیت هستند

ﭼﺮﺍ ﻛﻮﻫﭙﺎﻳﻪ ﻫﺎﻱ ﺍﻟﺒﺮﺯ ﻭ ﺯﺍﮔﺮﺱ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺭﺍ ﺑﻪ خود ﺟﺬﺏ ﻛﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ؟ ﺑﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﺧﺎﻙ ﺣﺎﺻﻠﺨﻴﺰ ﻭ ﺑﺎﺭﻧﺪﮔﻲ ﻛﺎﻓﻲ

البرز رشته کوهی در بخش شمالی ایران است. ریشهٔ نام آن در زبان اوستایی هره بره زئیتی و در زبان پهلوی[نیازمند ابهام‌زدایی] هره بُرز است و ریشه نام البرز در زبان پارسی میانه هَرْبورْزْ می‌باشد.[۲] این رشته کوه از سوی باختر از جمهوری آذربایجان آغاز می‌شود و در سوی شرق تا درون ترکمنستان و افغانستان دنباله می‌یابد. بخش بزرگی از البرز در راستای کنارهٔ جنوبی دریای خزر کشیده شده‌است. در این بخش، جبههٔ شمالی البرز سرسبز و جبههٔ جنوبی آن خشک است. یک دلیل این دوگانگی وجود رشته کوه البرز است که همچون سدّی طبیعی از گذر رطوبتِ برخاسته از دریای مازندران به سوی جنوب جلوگیری می‌کند و بیشتر این رطوبت در جبههٔ شمالی البرز می‌بارد.

بلندترین کوه البرز و ایران، کوه دماوند (۵۶۱۰ متر) است که در استان مازندران، شهرستان آمل، شهر رینه قرار دارد. دامنه‌ها و دره‌های البرز از تفرجگاه‌های مهم مردم استان‌های تهران، زنجان، کرج، قزوین و سمنان است. از مهم‌ترین رودهای دامنهٔ شمالی البرز سفیدرود و دامنه‌های جنوبی کرج و جاجرود را می‌توان نام برد. قله‌های بسیاری برای کوهنوردی در این رشته کوه وجود دارند که می‌توان از میان آنها دماوند، علم‌کوه، خلنو، آزادکوه، شاه‌البرز، سیالان، وروشت، دوبرار، توچال و پهنه‌حصار را نام برد.

زاگرُس، رشته‌کوهی است که از شمالغربی تا جنوب ایران کشیده شده‌است. این رشته‌کوه از استان کردستان شروع شده و از استان های لرستان، همدان، مرکزی، کرمانشاه، ایلام، چهارمحال و بختیاری، کهگیلویه و بویراحمد و خوزستان عبور کرده و تا استان‌های فارس، بوشهر و هرمزگان و در نهایت خلیج‌فارس ادامه می‌یابد که بلندی های این رشته کوه باعث پدید آمدن جزایر خلیج فارس شده است.

در حدود ۱۰۰٬۰۰۰ سال پیش از میلاد آثار بر جای مانده از غارنشینی در کوه‌های زاگرس بیانگر سکونت انسان در این مناطق در دوره پارینه‌سنگی و عیلامی (۳۰۰٬۰۰۰ تا ۳۰٬۰۰۰ سال پیش) است.[۱]

ارائه شده توسط : حسین ایزدی

در وب سایت : جم نما