تعداد نظرات
0 دیدگاه
تعداد لایک
6 پسندیدن
تاریخ انتشار
یکشنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۰
بازدید
1,219 نفر
حدس نزدیک به واقعیت علمی چه نام دارد؟
فرضیه
فَرضیه یا اِنگاره (به انگلیسی: Hypothesis) یک توضیح پیشنهادی برای یک پدیده یا رخداد است؛ به گونهای دیگر باید گفت که فرضیه یک حدس منطقی و آزمایشپذیر (آزمودن فرضیه با دیگر دانستهها) مبتنی بر پدیدههایی است که در جهانِ طبیعت مشاهده میکنید.[۱]
در تعریفی دیگر، فرضیه، به فرضی گفته میشود که به عنوان یک توضیح قابل آزمایش مطرح میشود و پایهٔ تحقیقات بعدی را تشکیل میدهد. معمولاً تشکیل یک فرضیه، نخستین گام در حل مسئله و شرح یک پدیده است.[۲]
یک فرضیهٔ علمی چه اثبات شده باشد و چه نباشد، نباید عنوان شود که تنها یک فرضیه است زیرا فرضیههای علمی پایه و اساس روشهای علمی هستند.[۱]
برای درکی بهتر از فرضیهٔ علمی، ضروری است که نخست دانسته شود که عملکرد روش علمی چیست و چگونه کار میکند: پس از تولید مشاهدات گوناگون در ارتباط با یک پدیده طبیعی و فرمولبندی و استخراج یک سؤال دربارهٔ چگونگی (و نه چیستی) آن پدیده، دانشمندان باید بتوانند فرضیهای برای آن تولید کنند که بهصورت بالقوه، پاسخی برای آن سؤال و مشاهدات باشد. سپس آنها پیشبینیهای آزمایشپذیری را از داخل آن فرضیه که پاسخ احتمالیِ چگونگی آن پدیده است استخراج کرده و آن را بارها و بارها آزمایش میکنند و دادهها را تحلیل و آنالیز کرده و میسنجند. پس از انجام این مراحل، آنها در نهایت میتوانند اعلام کنند که آن فرضیه درست است یا نادرست.[۱] حتی پس از آن نیز آن فرضیه نیاز دارد که بارها و بارها آزمایش شود و آزمایشهای مکرر توسط دانشمندان مختلف روی آن انجام شود تا بتواند به صورت عمومی توسط مجامع علمی به عنوان یک فرضیهٔ قابل قبول پذیرفته شود.[۱]
شاید یک مثال بتواند شرحی کاملتر از فرضیهٔ علمی ارائه دهد. تصور کنید که هر روز که از خواب بیدار میشوید، مشاهده میکنید که زبالهدان شما واژگون شده و زبالهها ناخواسته در اطراف حیاط پخش شدهاند. شما فرضیهای میسازید که گربهها مسئول این پدیده هستند. برای آزمایش این فرضیه، شاید نیاز باشد که شما یک شب یا چندین شب را بیدار بمانید تا گربهها را زیر نظر بگیرید تا در نهایت نتیجهگیری کنید که آیا فرضیهٔ شما درست است یا نادرست. اما شاید با وجود بیدار ماندن شما و مشاهده گربهها طی هزار شب، در شب هزار و یکم توفان عامل این پدیده باشد. یا ممکن است عامل این پدیده تنها در خانهٔ شما گربهها باشند. پس نیاز به مشاهدهها و آزمایشهای گوناگون فارغ از زمان و مکان مشخص و توسط افراد مختلف است تا صحت یک فرضیه تأیید یا رد شود.[۱]
مثال فوق نشان میدهد که چرا فرضیات مبتنی بر شبه علم، فرضیات علمی محسوب نمیشوند (و قطعاً نظریههای علمی هم نیستند). زیرا چیزی برای مشاهده آنها وجود ندارد. و همچنین چیزی برای آزمایش هم وجود ندارد. بهطور مثال عقیده وجود خدا یا جاودانگی روح، خارج از محدودهٔ طبیعی و در نتیجه خارج از محدوده علم است.[۱]
علی دلاور[۳] از زبان ون دالن (۱۹۷۳) میگوید فرضیه همانند نورافکن پرقدرتی است که راه را برای پژوهشگر روشن میکند.
ارائه شده توسط : حسین ایزدی
در وب سایت : جم نما
ثبت دیدگاه برای این مطلب
نظرات شما عزیزان
هیچ نظری برای این پست ارسال نشده است
