کردهای ایران به مردمانی از ایران گفته میشود که کردزبان و کردتبار هستند. کردها پس از فارسی زبانان و ترک زبانها، سومین گروه قومی عمده در کشور ایران هستند و بنابر آمار تخمینی با حدود ۸ میلیون نفر، تقریباً ۱۰ درصد از جمعیت ایران را تشکیل میدادند (بر اساس منابع سال ۲۰۱۴ میلادی).[۵] [۶][۷][۸][۹] پراکندگی جغرافیایی
بخشهای کردنشین ایران شامل اکثر مناطق استانهای کردستان، کرمانشاه و ایلام همچنین بخشهایی در استانهای آذربایجان غربی و خراسان شمالی میشود.[۱۰][۱۱][۱۲] در استان بوشهر نیز کمی از کردهای زنگنه وجود دارند.
کردها عمدتاً کردستان ایران را به عنوان یکی از چهار قسمت سرزمین کردستان در نظر میگیرند که بخشهای دیگر آن در کردستان ترکیه، کردستان عراق و کردستان سوریه قرار دارد.[۱۳]
کردها در ایران اکثراً در سه استان عمدتاً کردنشین ایران شامل استانهای کرمانشاه، کردستان و ایلام با در نظر گرفتن بخشهای کُردنشین آذربایجان غربی و خراسان شمالی، در کل جمعیتی حدود ۵ میلیون نفر را بهصورت متمرکز دارا بودهاند،[۱۴][۱۵] [۱۶] [۱۷] [۱۸][۱۹][۲۰][۸] که البته با حساب جمعیت پراکنده کُرد در دیگر استانهای ایران، برخی منابع جمعیت کلی کُردهای ایران را در سال ۲۰۱۴ میلادی حدود ۸ میلیون نفر تخمین زدهاند. (2014 CIA estimate)[۲۱]
بیشتر کُردهای ایران پیروی مذهب تسنن شافعی هستند اما در استانهای کرمانشاه و ایلام اغلب کُردها پیروی مذهب تشیع اند.[۲۲] [۲۳][۲۴] [۲۵][۲۶][۲۷][۲۸] جنبش کُردی در ایران مقالههای اصلی: جداییخواهی کردها از ایران و درگیریهای غرب ایران (۲۰۱۶-اکنون)
جنبش کردی در ایران[۲۹] که از آن با عنوان درگیری ایران با کردها نیز یاد میشود[۳۰][۳۱] یک درگیری سیاسی درازمدت و ادامهدار[۲۹][۳۲][۳۳] میان نیروهای اپوزیسیون کردی در غرب ایران و حکومتهای ایران[۲۹] است که از زمان تشکیل رضاشاه پهلوی در سال ۱۹۱۸ تاکنون ادامه داشتهاست.[۳۴] اگرچه برخی از احزاب ناسیونالیست کرد ایران به دنبال جدایی از ایران و تأسیس یک جمهوری مستقل کردی هستند، اما برخی دیگر نیز با این مشی مخالف بوده و در واقع احزاب کنفدرالیست و کمونیستی هستند که گرایشهای چپگرایانه یا فمینیستی و غیرتجزیهطلبانه دارند و معتقد به چارهیابی غیرناسیونالیستی مسئلهٔ کرد در ایران میباشند